پنج شنبه, 06 تیر 1392 ساعت 09:06

الایزا-Elisa

نوشته شده توسط
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

يك روش آزمايشگاهي بيوشيميايي ساده با حساسيت بسيار بالا است كه امكان آناليز تعداد زيادي نمونه را به صورت همزمان فراهم مي كند. اين روش در ايمونولوژي (ايمني شناسي)   براي تشخيص وجود يك آنتي بادي يا آنتي ژن در نمونه مورد آزمايش استفاده مي شود كه عموماً  به عنوان ابزاري تشخيصي در پزشكي و پاتولوژي و همچنين تست كنترل كيفيت در بسياري از صنايع كاربرد دارد.

 

پایه اساسی آزمون الایزا براساس واكنش آنتی‌بادی با آنتی‌ژن می‌باشد. در آزمون‌های الایزا یك آنتی‌بادی اختصاصی با یك آنتی‌ژن مشخص واكنش داده و سپس با استفاده از یك آنتی‌بادی اتصال یافته با یك آنزیم بعنوان سیستم نشانگر، آزمون ادامه یافته و درنهایت با افزودن سوبسترای آنزیم و تبدیل سوبسترا به محصول كه یك ماده رنگی می‌باشد آزمون الایزا به پایان می‌رسد. طول موج رنگ   بدست آمده كه نشانگر حضور یك آنتی‌بادی (و یا آنتی‌ژن) و نیز غلظت آن می‌باشد توسط یك دستگاه اسپكتروفتومتر قرائت شده و ثبت می‌گردد.

  مثالی از کاربرد الایزا

امروزه  الایزا  يكي از قدرتمند ترين روش هاي آزمايشگاهي براي پي بردن به اختلالات سيستم ايمني است، اين تست به منظور پي بردن به آنتي ژن ناشي از ارگاني عفوني در بدن انجام مي شود. همچنين آنتي بادي هايي كه در پاسخ به برخي عفونت ها يا بيماري ها به وجود آمده نيز توسط اين تست قابل تشخيص هستند. تست  الایزا  اولين آزمايش متداول در غربال زني HIV است. در تست  الایزا  سرم فرد  400   بار رقيق شده و به صفحه اي كه حاوي آنتي ژن HIV است اضافه مي شود. اگر آنتي بادي HIV در سرم وجود داشته باشد، به اين آنتي ژن هاي HIV مي چسبد. سپس به منظور از بين بردن ديگر اجزا سرم، پليت شستشو داده مي شود.

در تشخیص تیروئید، هپاتیت و پنل TORCH نیز کاربرد فراوان دارد.

در روش مستقيم آنتي ژن يا آنتي بادي مورد نظر به طور مستقيم

 بر سطح فاز جامد پوشش داده مي شود و سپس آنتي بادي يا

آنتي ژن مكمل نشاندار شده آن به سيستم اضافه مي شود.

 با آناليز سيگنال توليد شده مي توان پي به وجود آنتي ژن

 يا آنتي بادي مورد نظر در نمونه برد. اين روش ارزش

 تشخيصي چنداني نداشته و بيشتر كاربرد تحقيقاتي دارد.

در روش غير مستقيم سرم رقيق شده به آنتي ژن هاي پوشش داده شده در فاز جامد اضافه مي شود، سپس نمونه را به آن اضافه كرده و پس از گذشت زمان انكوباسيون و يك مرحله شستشو، آنتي هيومن گلوبولين نشاندار شده با آنزيم به چاهك اضافه مي شود. اين روش براي تعيين آنتي بادي اختصاصي يا تيتراسيون آنتي بادي در سرم استفاده مي شود.

روش هاي  الایزای ساندويچ و الایزای  رقابتي يا مهاري از ديگر انواع متداول اين تكنيك هستند. روش ساندويچ كه متداول ترين روش  الایزا  است، يك آنتي ژن در بين دو آنتي بادي اختصاصي قرار مي گيرد. روش هاي رقابتي نيز بر پايه رقابت دو آنتي ژن يا دو آنتي بادي براي اتصال ليگاند با مقدار محدود استوار است.

اگر اضافه كردن هردو آناليت به سيستم همزمان انجام شود،روش را رقابتي مي نامند  ولي چنانچه ابتدا آناليت اضافه شده و پس  از يك دوره زماني انكوباسيون آناليت نشاندار اضافه گردد روش را مهاري مي نامند

.

الایزای ساندویچی

برای این کار از پلیت های ( (Plateکوچک 96 خانه ای استفاده می شود. کف هر چاهک از این پلیت با آنتی ژن مورد نظر پوشانده می شود. ((Coating

در مرحله ی بعد نمونه مشکوک (مانند سرم) اضافه می شود. پس از انکوباسیون به مدت زمان کافی )1 تا 2 ساعت)، در صورت حضور آنتی ژن در نمونه بر قسمت های Fab آنتی بادی می چسبد و پس از شستشوی پلیت بقیه مواد خارج می شوند. در مرحله ی بعدی آنتی ژن یا آنتی بادی را با آنزیم نشاندار می کنند.(Conjugation)  حاصل اثر آنزیم بر روی محلول سابستریت (Substrate) یک محصول رنگی می باشد. لذا تشکیل رنگ، نشانگر حضور آنتی ژن در نمونه مشکوک می باشد.

با به کار بردن 5 یا 6 نمونه استاندارد که از قبل مقدار آنتی ژن موجود در آن مشخص است و انداره گیری میزان جذب نوری محلول نهایی موجود در چاهک های پلیت و نهایتاً رسم نمودار می توان به صورت دقیق مقدار آنتی ژن موجود در چاهک را نیز به دست آورد.

مراحل یك آزمون الایزا

 

 

خواندن 3531 دفعه
برای ارسال نظر وارد سایت شوید